Donderdag 20 juni viert de Wereldkerk Sacramentsdag. In de Landricuskerk is van 10.00 -18.30 uur eucharistische aanbidding. Feestmis 19.00

7e zo dh jaar A – Schietoefeningen

7e zo dh jaar A – Schietoefeningen                         Echt/St.Joost, 19-02-17

Toen ik met 18 jaar erover nadacht om priester te worden,
duurde dit beslissingsproces een paar maanden.
En zo gebeurde het, dat ik
– omdat ik nog geen inschrijving voor een priesteropleiding kon overleggen –
opgeroepen werd mijn militaire dienstplicht te vervullen.

Met mijn priesterideaal in het achterhoofd begon ik dus
aan de opleiding tot soldaat.
En daarbij hoorden natuurlijk ook schietoefeningen.

Ging het om een simpele schietschijf,
dan deed ik mijn best om goed raak schieten.
Moesten wij echter op een silhouet van een mens schieten,
dan deed ik dezelfde moeite,
maar dan om netjes rondom de figuur te schieten zonder die zelf te raken.
Ik wilde namelijk niet oefenen om op mensen te schieten.

Mijn theologische kennis, hoe dat nou zit
met “Gij zult niet doden”(Mt. 5,21a)
en “Bemint uw vijanden” (Mt.5,44a)
en “Als iemand u op de rechterwang slaat, keer hem dan ook de andere toe” (vgl. Mt. 5,39) ,
was namelijk nog niet ver ontwikkeld.

Later leerde ik dat het belangrijkste onderscheid erin bestaat,
of je als privépersoon optreedt,
of verantwoordelijk bent voor anderen.

Aan de privépersoon houdt het huidige evangelie het hoge ideaal voor:

Bemint uw vijanden en bidt voor wie u vervolgen,
opdat gij kinderen moogt worden van uw Vader in de hemel,
die immers de zon laat opgaan over slechten en goeden
en het laat regenen over rechtvaardigen en onrechtvaardigen (Mt.5,44-45).

En zelfs: “Ik zeg u geen weerstand te bieden aan het onrecht,
maar als iemand u op de rechterwang slaat, keer hem dan ook de andere toe”(Mt.5,39).

Jezus zelf deed ons dit voor door zich niet te verdedigen
en Petrus op te roepen zijn zwaard terug te steken.
Dit is het hoge ideaal dat de liefde laat triomferen over de haat
en de escalatie van geweld al in de kiem smoort.
Ondanks dit hoge ideaal kent het christendom ook het recht op zelfverdediging.

Dit wordt afgeleid uit het hoofdgebod: Bemin uw naaste als uzelf.

De catechismus schrijft dan ook:
De liefde voor zichzelf is en blijft een grondbeginsel (van de zedelijkheid).
Het is dus geoorloofd zijn eigen recht op leven te laten eerbiedigen.
Wie zijn leven verdedigt, maakt zich niet schuldig aan moord,
zelfs als hij ertoe verplicht wordt om zijn aanvaller
een dodelijke slag toe te brengen.

Indien men om zich te verdedigen meer geweld gebruikt dan nodig is,
is dit niet toegestaan.
Maar als men geweld op een gepaste wijze afweert, is het toegestaan.
(CKK 2264)

Thomas van Aquino legt uit:
“De daad van zelfverdediging kan een dubbel gevolg hebben:
het ene is het behoud van zijn eigen leven, het andere de dood van de aanvaller.
Slechts het ene is gewild; het andere is dit niet” (zie CKK 2263)

Tot zover de aanbevelingen voor het individu:
Het hoogste ideaal is het om geen weerstand te bieden,
maar zelfverdediging mag wel.

Wat het optreden namens andere betreft (zoals bij militairen en de politie),
maar ook als hoofd van een bedreigd gezin bv. ligt dit anders:

Daar schrijft de catechismus:
“Gewettigde zelfverdediging kan niet alleen een recht,
maar een zware plicht zijn voor iemand
die voor het leven van anderen verantwoordelijk is” (vgl. CKK 2265) .

Blijft alleen te hopen, dat wij niet in zo’n situatie terecht komen.
Ook daarvoor is het goed, geregeld te bidden. Amen.